Dünya’nın ekseni ve Ekvator nedir? Kuzey ve Güney Yarımküre nasıl belirlenir? Güneş ve yıldızlar kullanılarak yön bulma. Pusulanın çalışma prensibi ve dört ana yön ile dört ara yön hakkında temel bilgiler.
🌍 Coğrafi Yönler ve Dünya’nın Temelleri
Yön bulma, dünyanın temel coğrafi yapısını anlamakla başlar. İşte basit ve net tanımlamalar:
1. Temel Tanımlar
- Ekvator: Dünya’yı tam ortasından geçen hayali bir çizgi ile ikiye ayıran çizgidir.
- Ekvatorun üst kısmı **KUZEY YARIMKÜRE**‘dir.
- Ekvatorun alt kısmı **GÜNEY YARIMKÜRE**‘dir.
- Eksen: Dünya’nın merkezinden geçen ve kutupları birleştiren hayali çizgidir. Dünya bu eksen etrafında döner. Bu dönme sonucunda Güneş doğudan doğar, batıdan batar.
2. Yön Bulma Yöntemleri
- Güneş ile Yön Bulma: Güneşe karşı kollarımızı açarsak, önümüz **Doğu** (doğduğu yön), arkamız **Batı** (battığı yön) olur. Sağ kolumuz **Güneyi**, sol kolumuz **Kuzeyi** gösterir.
- Tarihsel Yöntemler: Eski çağlarda gemiciler, yön bulmak için gündüz güneşe, gece yıldızlara bakarlardı.
- Pusula: Bugün ise yön bulmak için pusula kullanılır. Pusulanın ortasında dönebilen bir iğne (ibre) vardır. Bu iğne daima **KUZEY’i** gösterir. Böylece diğer yönler de kolayca bulunur.
3. Ana ve Ara Yönler
Dört ana yön vardır: Kuzey, Güney, Doğu, Batı. Bu dört ana yönün arasında dört ara yön bulunur:
- KUZEYDOĞU
- KUZEYBATI
- GÜNEYDOĞU
- GÜNEYBATI
Batı nasıl doğunun tam karşısındaysa, Güney de kuzeyin tam karşısındadır.